Η Μεσσαπία της Εύβοιας: Δεν είναι αυτή της Ιταλίας

 


Όταν ακούμε «Μεσσαπία» το μυαλό πάει στην Ιταλία, στη φτέρνα της μπότας, στους Μεσσάπιους. Υπάρχει όμως και η δική μας Μεσσαπία, στην καρδιά της Εύβοιας. Και έχει άλλη ιστορία.


Από πού πήρε το όνομά της;


Όχι από λαό, αλλά από τον τόπο. Από τον ποταμό Μεσσάπιο που διασχίζει την κοιλάδα από τη Δίρφυ μέχρι τα Ψαχνά.


Η ρίζα του ονόματος είναι αρχαία:

μέσος + ap- (νερό) = «ο τόπος ανάμεσα στα νερά». 

Η κοιλάδα είναι κυριολεκτικά ανάμεσα στο Βόρειο και Νότιο Ευβοϊκό.


Τι λένε οι αρχαίοι συγγραφείς;


Εδώ είναι η έκπληξη.


Ο Παυσανίας (9.22.5) γράφει: «τῆς δὲ Βοιωτίας τὰ ἐν ἀριστερᾷ τοῦ Εὐρίπου Μεσσάπιον ὄρος καλούμενον...» - το βουνό απέναντι από τη Χαλκίδα, ο σημερινός Κτυπάς.


Ο Στράβωνας είναι ο μόνος αρχαίος που λέει ότι υπάρχει και τόπος που λέγεται Μεσσαπία στην Εύβοια. Και προσθέτει ότι από το ίδιο Μεσσάπιο της Βοιωτίας πήρε το όνομά της και η Μεσσαπία της Ιταλίας, από τον μυθικό ήρωα Μέσσαπο, γιο του Ποσειδώνα.


Ο ποταμός Μεσσάπιος δεν υπάρχει στους αρχαίους. Οι αρχαίοι ποταμοί της περιοχής ήταν ο Λήλαντας, ο Κηρεύς και ο Νηλεύς. Το «Μεσσάπιος» είναι λόγια, νεότερη ονομασία των χαρτογράφων του 19ου αιώνα, που βάφτισαν τον μεγάλο χείμαρρο της κοιλάδας, όπως πολυ ευστοχα το ειχε τονισει και ο συνταξιουχος καθηγητής Δημήτρης Μπαρσάκης, παίρνοντας το όνομα από το βουνό.


Λίγη νεότερη ιστορία


Η κοιλάδα ήταν πάντα ο σιτοβολώνας της Χαλκίδας. Το 1998 έγινε Δήμος Μεσσαπίων (ο μεγαλύτερος σε έκταση στην Εύβοια, 433 τ.χλμ. με 14 χωριά) και το 2011, με τον Καλλικράτη, ενώθηκε με τη Δίρφυ και έγινε ο σημερινός Δήμος Διρφύων-Μεσσαπίων με έδρα τα Ψαχνά.


Από το βουνό του Παυσανία, στην κοιλάδα του ποταμού που δεν είχε όνομα, μέχρι τον σημερινό Δήμο.


#Ευβοια #Μεσσαπια #Ψαχνα #ΔιρφυςΜεσσαπια #Ιστορια #Ετυμολογια #ΣτερεαΕλλαδα #Messapia


Σχόλια